akinrobotics_2
Çağımızın tamamlayıcı bir parçası haline gelen, hayatımızın olmazsa olmazlar arasına giren ve bilim kurgu filmlerinde konu olan robotları daha yakından tanıyalım. Robotları, en basit anlatımıyla insanlar tarafından yapılan işlerimizde zaman ve kolaylık sağlaması için oluşturulan otomatik makineler olarak tanımlayabiliriz. Kelime anlamına bakacak olursak robot, mekanik sistemleri bir araya getirerek otonom veya daha önceden programlanarak kontrol ve algılama sistemleriyle bilgiyi anlamlı hale çevirerek verilen görevleri yerine getirebilen makinelerdir. Robot kelimesi ilk olarak 1921 yılında yazılmış olan bir tiyatro oyununda karşımıza çıkar. Karel Capek isimli bir yazar R.U.R(Rossum’s Universal Robots) adlı oyununda “robota” sözcüğü “zorla çalıştırılan işçi” anlamında kullanılmıştır. Fakat robotun ilk icadı ile ilgili bilinen en eski belgeler Anadolu’ya aittir. Artuklu Türkleri’nin hüküm sürdüğü yıllarda yaşayan Cizreli büyük mucit Ebû’l İz İsmail İbni Rezzaz El Cezerî, bilgisayarların temelini atan fizikçi ve sibernetik alanın kurucusu kabul edilen Müslüman bilim adamı ve mühendisidir. Yaptığı çalışmalar ve icatları Leonardo da Vinci’den 150 yıl önce kitaplaştırmıştır. Bu sebeple Leonardo’ya ilham kaynağı olduğu düşünülmektedir. İcatları ise saz çalan robot, fil su saati, mumlu saat, tavus kuşlu ibrik, abdest almak için kullanılan otomat, kan alma teknesi, su makineleri, şifreli kilitler, şifreli kasalar, termos, otomatik çocuk oyuncakları gibi 60 makine ve “Makine Yapımında Yararlı Bilgiler ve Uygulamalar “ adlı eser ile muhteşem bir miras bırakmıştır. Ve modern çağımızda kullandığımız birçok mekanik aletin ve robotun gelişimi için temel oluşturan bazı eserleri batıda yeniden inşa edilmektedir.

Tarihin eski sayfalarından günümüze bir zaman yolculuğu yaparak modern dünyamıza ışınlanarak gelelim. Çevremizde uçan arabalar, düşünce gücümüzle hareket eden eşyalarımız, en yakın dostumuz olan süper insansı robotlar ve uzay seyahatlerimiz. Galiba zaman yolculuğumuzda biraz fazla ileriye gittik. Günümüzde bu teknolojiye sahip olmasak da hayalimizdeki teknolojiye ulaşmak için çalışıp bizi daha ileri taşımak için motive edici bir etken olmaktadır. Peki neden robotlara ihtiyaç duyarız? Robotların hayatımızda ne kadar önemli olduğuna bir bakalım. Aklımıza gelebilecek hemen hemen her alanda robotlar kullanılmaktadır. İnsanları zor şartlar altında çalışmaktan, sağlığını tehdit edecek ortamlardan kurtararak rahatlıkla ve kusursuz olarak gerçekleştirmektedir. Sağlık, ulaşım, eğitim alanından askeri alana kadar, evimizden cebimize kadar her yerde robotlarla iç içeyiz. Endüstriyelde tonlarca ağır parça kaldırımını kolaylıkla yapan, insanların dayanamayacağı sıcaklıkta, zehirli gaz ortamında, nükleer sızıntılarda, depremlerde, ulaşılamayan yerlerde, savunma sanayisinde, uzay çalışmalarında, ameliyatınızda doktora yardımcı olan çok incelikli çalışan ve daha birçok alanda karşımıza çıkan bu robotlar şikayet etmeden, yorulmadan, biz insanlar gibi pazartesi sendromunu yaşamadan görevlerini yerine getirmektedir. Peki robot kelimesini kullanmamız için onun hangi özelliklere sahip olması gerekmektedir? Bir makineye robot diyebilmemiz için onda bulunması gereken en önemli özellik algılamasıdır. Bu algılar şekil, ışık, renk, konum ve kimyasal gibi konular altında toplanabilir. Çevresindeki olayları bu algılayıcılar ile alıp verileri yorumlayabilmeli ve işleyip bir karara vararak bu kararı uygulayabilmelidir. Robotu genel anlamıyla üç bölümde inceleyebiliriz.
1) Çevreden veri elde edinilmesi için kullanılan alıcılar
2) Karar vermeyi, yorumlamayı ve kontrolü sağlayabilmesi için elektronik beyni
3) Verilen kararı yerine getirebilmesi için hareket sistemleri

akinroboticsArtık insanların oluşturduğu bu robotlarda, makine görümünden çıkıp daha insansı hale gelmesi için çalışmalar yapılmaktadır. Amaç sadece görünüm ve fiziksel hareketleriyle değil zihni faaliyetlerinde de benzer şekilde olmasıdır. İnsansı robot oluşturmada yapılan işlemlerde; görmesi için görüntü işleme, duyabilmesi için ses işleme, sorulan soruları yorumlayabilmek için yapay zeka ve el, kol, kafa hareketleri, yürüyebilmesi için kinematik kontrol yazılımlarının hepsinin bir araya getirilmesiyle davranış sergilemesi sonrasında insansı robot tamamlanmış olur. Bilim kurgu filmlerinde izlediğimiz bu insansı robotlar bazen bizi korkutmaktadır. Yazılan senaryoların bir çoğunda insansı robotları savaşlarda insana zarar vererek insanlığın yok olmasına neden olduğunu görmüşsünüzdür. Bu yüzden ünlü bilim kurgu yazarı Isaac Asimov, robotların davranışlarını sınırlayan ve yapılışındaki temel amacı üç robot yasası adı altında kurallar tanımlamıştır. Ve daha sonradan bu üç yasanın yetersiz kaldığı ön görülerek yeni kanunlar eklenilmiştir. En son olarak bu kanunlar arasına yerleşse de bu son kural, önem sıralamasında listenin başına konularak sıfırıncı kurala yerleşmiş ve ayrıca Zeroth Law ismini almıştır. Bu yasalar şu şekildedir:
0 – Robotlar asla insan olgusuna zarar vermemelidir.
1 – Robotlar asla insanlığa zarar vermemelidir. Diğer aşağıdaki yasalar tarafından aksi iddia edilemez.
2 – Bir robot 1. yasayla çelişmediği sürece kendisine insanlar tarafından verilen emirlere itaat etmek zorundadır.
3 – Bir robot 1. ve 2. kurallarla çelişmediği sürece kendi varlığını korumak zorundadır.
Bu kanunların oluşturulmasının asıl sebebi insan kontrolü dışında hareket edecek bu robotların ne kadar doğru ve insan haklarına uygun olabileceğinin düşünülmesidir. Aslında insanlığı eğer bu robotlar bize yardımcı olmaktan çıkıp savaş için kullanılırsa düşüncesi tedirgin etmektedir. Günümüzde bazı ülkelerde özerk ve silah kullanabilen robotlar için çalışmalar yapmaktadır. Bu korkutucu düşünceleri geride bırakıp insanlığın yararına olacak robot çalışmalarını inceleyelim. Türkiye’de ilklere imza atarak ilerleyen firma olan AKINSOFT Robotik Teknolojiler alanında çalışmalarına 2009 yılında başlamıştır. Yoğun çalışmalarının ardından gelen büyük bir başarıyla 2011 yılında ilk insansı robot prototipi olan AKINCI-1’i insanlığa sunmuştur. Bu robot yürüyebilen, konuşabilen, sorulan sorulara cevap verebilen, matematiksel işlemleri ve görüntü takibini yapabilen Türkiye’nin ilk insansi robot ünvanını aldı. Çalışmalarına soluksuz devam ederek AKINSOFT, 2013 yılında AKINCI-2’yi insanların beğenisine sundu. Bu yeni prototipte AKINCI-1’in özelliklerinin yanı sıra, odaklama yaparak birden fazla nesneyi takip edebilen, dışarıdan aldığı fiziksel darbelere karşı dengesini koruyabilen, bulunduğu ortamı 3 boyutlu olarak algılayabilen, yakınında bulunan kişilere doğru odaklanabilen, ellerini kullanarak cisimleri tutup kavrayabilen, kendisinden araştırması istenen bilgileri interneti kullanarak ansiklopedik veri bankalarından tarayabilen ve anlatabilen, ses işleme ve kablosuz ağ aracılığıyla kontrol edilebilme özellikleri bulunmaktaydı. Her seferinde daha gelişmiş bir teknolojiyi hedefleyerek AKINSOFT, AKINOİD (AKINCI-3)’in tanıtımını yaptı. Eklem sayılarının artmasıyla beraber eklemde kullanılan motor dahil her aksam AKINSOFT Robotik Departmanı tarafından üretildi. Diğer robotların özelliklerinin geliştirerek ortam sıcaklığını ve koku algılama özellikleri de AKINOİD’e eklendi. Bu gelişmeler ardından bir ilki daha gerçekleştirerek Türkiye’nin ilk robotik uygulama merkezi niteliğini taşıyan Cadde Meram Kafe & Robotik Uygulama Merkezi’nde yine AKINSOFT tarafından üretilen Robot Garson ADA misafirlerimize hizmet vermektedir. Bu robotun özellikleri mutfaktan servis alarak masaya servis verme, konuşma, görme, engel algılama, trafik kontrol ve iki eksen hareketli kafa şeklindedir. Teknolojiyi yakından takip eden, bu alanda merakı olan tüm insanlar bir kahve içmek için Cadde Meram’ı ziyaret ederek bu hizmetin tadını çıkarabilirler. Üretilen bu iki tür robotun ardından farklı ihtiyaçlardan esinlenilerek Robot Hostes ADA yapıldı. Broşür tanıtımı, yüz tanıma ve insanlarla iletişim kurma kabiliyetleriyle havaalanlarında, alışveriş merkezlerinde ve birçok alanda ilerleyen zamanda hizmet vermeye başlayacak. Teknolojide bayrağı hep bir adım daha öne taşıyabilmek için Türkiye’de ve dünyada kurulan ilk insansı robot fabrikasıyla AKINSOFT, ülkemizin adını yüksek teknoloji ve süper insansı robotları ile hafızalara altın harflerle kazımayı hedefliyor.

AKINSOFT Robotik Departmanı