BÜYÜK VERİ YOLCULUĞU

0
917

‘’Gelecekte insanlar cebine sığabilecek kadar küçük bir cihazla,uçsuz bucaksız miktardaki veriye ulaşabilecek ve analiz edebilecekler.’’
Nikola Tesla,1926 
Big Data yani Büyük Veri, her ne kadar teknolojinin ilerlemesi ve kullanım alanlarının artması ile ortaya çıkmış bir kelime olarak görülse de, yıllardır içerisinde bulunduğumuz fakat gelişiminden pek haberdar olamadığımız bir kavramdır. Medeniyetin başladığı günden bu güne kadar verinin böyle yoğun ve farklı kaynaklardan elde edildiği bir dönem olmamıştır. İlk olarak astronomi ve genetik alanında ortaya çıkmış olan Big Data, zamanla internet için kullanılmaya başlanmış, farkında olmadan günlük hayatımızın içine girmiştir. Peki nedir bu Big Data? Kısaca; insanların günlük kullandığı sosyal medya hesapları, arama motorları, internet gezintileri sonrasında arkasında bıraktıkları izler ve tekil kullanıcıların internet ile olan tüm etkileşimlerinin  bir araya getirildiği devasa veri yığını olarak tanımlanabilir.
Big Data adeta günümüzün petrolü gibidir. Artık verilerin sadece insanlar tarafından değil makineler tarafından da yoğun bir şekilde üretildiğini düşünürsek bu ‘’bilgi çöplüğünden ‘’ anlamlı veriler çıkartmak için yazılım şirketlerinin Big Data olgusunu öne çıkarttığını  görmekteyiz. Dünyada 1 dakika içerisinde; Youtube video paylaşım sitesine kullanıcılar tarafından 72 saatlik video yüklemesinin gerçekleştirildiği, dünya üzerinde 204.000.000 adet elektronik posta atıldığı, 571 adet web sitesi oluşturulduğu, Twitter üzerinden 277.000 adetin üzerinde tweet atıldığı, Apple şirketinin web sitesinden 48.000 program indirme işleminin yapıldığı, Google arama motorundan 4.000.000 arama işlemi yapıldığı, Facebook kullanıcılarının 2.460.000 adet içerik paylaşımı yapıldığı verilerin ne kadar büyüdüğü ve ne denli hızlı yayıldığının göstermektedir. Günümüz dünyasında Big Data büyük şanstır. Elde edilen veriler yeni iş sahalarının keşfi, suç işleme sayılarının azaltılması, hastalıkların önlenmesi, trafik yoğunluğunun minimum seviyeye indirilmesi gibi birçok fayda sağlamıştır.
“Big Datanın oluşumunda beş bileşen vardır. Genel olarak 5V şeklinde adlandırılan bu bileşenler sırasıyla; variety(çeşitlilik), velocity(hız), volume(hacim), verification(doğrulama) ve value (değer)‘dir.
Variety(Çeşitlilik):Genel olarak yapısal olmayan veriler formatlarından dolayı bütünleşiktir. Birçok farklı ortamdan elde edilen bu verilerin birbirine dönüştürülebilir olması gerekmektedir. Verilerin çeşitlenmesi her gün farklı teknolojilerin ortaya çıkmasından kaynaklanmaktadır.
Velocity(Veri Hızı):Verinin değişim veya birikme hızı belki de büyük veri platformunun en fazla egemen olması gereken alanlarından biridir. Çünkü büyük verinin üretilme hızı çok yüksek ve gittikçe artmaktadır. Daha hızlı büyüyen veri, o veri ile yapılacak işlem sayısının ve çeşitliliğinin de aynı hızda artması gerekmektedir. Verinin yaratılma hızı günümüzde tasavvur edilemez boyutlara ulaşmıştır.
Volume(Veri Hacmi):Verilerin kapladığı alan 10 yıl öncesine kadar 300 terabyte iken  bu  veri büyük olarak kabul edilirdi. Günümüzde ise  petabyte verinin ne kadar  büyük olduğunu gösterirken ancak daha da ötesi exabyte ve zetabyte değerlerinden bahsedilmektedir.
Verification(Doğrulama):Çok hızlı büyüyen veri akışı sırasında gelen verilerin güvenli olup olmadığı  doğru kişiler tarafından kontrol edilmeli ve gerektiğinde saklı kalmalıdır. Doğrulama ,Big Data için önemli bir katmandır.
Value(Değer):Big Datanın en önemli bileşenidir ve bu verilerin kurumunuz, şirketiniz, işiniz vs. için değer yaratması demektir. Bu denli karmaşık, hızlı, çeşitli, yönetilmesi-işlenmesi zor veriler sizin için fayda sağlamalıdır.

Big Data büyük bir endüstridir. Kullanım alanları; sistemlerin analizleri, çalışan sistemlerin gerçek zamanda optimizasyonu, depo takibi veya karlılık arttırmak için yapılan piyasa araştırmaları, kampanya oluşturma gibi müşteri odaklı veri işleme, mobil cihazlar üzerinde geliştirilen uygulamalarla konum bağımlı çözümler,risk hesaplamalarında ,müşteri seçimi ve sistem suistimallerinin tespiti şeklinde sıralanabilir.Birçok araştırma şirketinin yaptığı araştırmalar gösteriyor ki veriye dayalı olarak karar veren şirketler kârlarını %5-%6 civarlarında artırmışlardır.Büyük veri çözümleri bugün bilimsel araştırmalardan sağlık sektörüne dek birçok farklı sektörde kullanılıyor. Telekomünikasyon, perakende, finans ve bankacılık alanlarında faaliyet gösteren şirketler, diğer iş analitiği çözümlerinde olduğu gibi, büyük veri alanında da öncü konumda bulunuyor. Big Data  yatırımlarında dikkate alınması gereken en önemli kriter, konuya sadece teknolojik yatırım gözüyle değil, büyük veri kullanılarak uygulanacak çözümün bir iş problemini ya da hedefini karşılayacak şekilde konumlandırılmasıdır. 
Türkiye’de Big Data projeleri Sosyal Güvenlik Kurumu ,Sağlık Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığınca yürütülmektedir.Ülkemizde de Amerika ve İngiltere’ye benzer açık veri paylaşımlarının yapılması (data.gov gibi) devlet hizmetlerinin daha yararlı yapılmasını sağlayacaktır.Ayrıca veri analizi becerisine sahip veri bilimcilerin yetiştirilerek ,kamu kurumlarında Big Datadan etkin şekilde yararlanmak için alt yapı yatırımlarının artırılması Big Data uygulamalarının geliştirilmesine  büyük katkı sağlayacaktır.Teknolojinin geldiği boyut evrende artık hiçbir bilginin kaybolmasına izin vermezken, tam tersine yeni dünyada ekonomiden günlük yaşama yansıyan pek çok uygulama ve içerik artık veri üzerinden şekilleniyor, anlam kazanıyor. İçinde bulunduğumuz çağ ‘’Veri Çağı’’ ve buna bağlı olarak da Big Data da tıpkı uzay boşluğu gibi her gün  büyümeye devam edecek gibi görünüyor.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here