8-14 Mart Bilim ve Teknoloji Haftası ve Müdürlük Çalışmaları

 

Dr. Rasim AKPINAR
İzmir Bilim, Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü
İl Müdür Vekili

Merhabalar Rasim Bey, öncelikle bize biraz kendinizden ve Müdürlüğünüzün genel çalışmalarından bahsedebilir misiniz?

Merhabalar öncelikle müdürlüğümüzü kamuoyuna tanıtma fırsatı verdiğiniz için teşekkür ederim. Zira özel sektör nasıl değişiyorsa artık kamu kurumları da hızla değişiyor… Özel sektör halkla ilişkilere, tanıtım çalışmalarına nasıl büyük önem veriyor ise kamunun da artık o oranda önem vermeye başladığını görüyoruz… Rekabet sadece özel sektör için geçerli olabilecek bir kavram değil artık günümüzde… Kamu kurumlarının da rekabet halinde dinamik olmaları gerektiğini düşünüyorum…
Evet sorunuza dönecek olursak kısaca kendimi tanıtayım… 1978 Ankara doğumluyum. 2000 yılında Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Kamu Yönetimi Bölümünü bitirdikten sonra, 2006-2008 döneminde Amerika Birleşik Devletlerinde Boston Üniversitesi Finansal İktisat bölümünde yüksek lisans yaptım. 2009 yılında ise Dokuz Eylül Üniversitesi Kamu Yönetimi alanında başladığım doktora programını “Yerel Yönetimlerde Stratejik Planlama Uygulamasının Çözümlenmesi: İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İzmir İl Özel İdaresi Örnekleri” tezi ile tamamlayıp, 2013 tarihinde “Bilim Doktoru” unvanına hak kazandım.
Çalışma hayatıma, 2000 yılında Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığında Planlama Uzman Yardımcısı olarak başladım. 2006 yılında “Yerel Kalkınma ve Kurumsal Yapı: Kalkınma Ajansları” isimli uzmanlık tezi ile yeterliliğimi verip, üçlü kararname ile DPT planlama uzmanlığına atandım. 2009 yılında İzmir’de 9 ay, İzmir Kalkınma Ajansının DPT Koordinatörlüğü görevini yürüttüm. 2011 tarihinden bu güne İzmir Bilim, Sanayi ve Teknoloji İl Müdürü olarak görevimi sürdürmekteyim.
Müdürlüğümüz Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 81 ilde örgütlendiği taşra teşkilatında yer almakta ve faaliyetlerini, hizmetlerini Bakanlığın Taşra Teşkilatı Yönetmeliği ve 5442 İl İdaresi Kanunu çerçevesinde ve sorumluluğunda yürütmektedir. Müdürlüğümüz için Bakanlık merkez teşkilatının küçük bir prototipi diyebiliriz. Zira Bakanlık merkez teşkilatının birçok iş ve işlemlerinin il müdürlüklerine yansıdığını görürüz. Müdürlük faaliyetlerimizi kısaca çerçeveleyecek olursam; sanayi sicil faaliyetlerimiz, organize sanayi bölgeleri iş ve işlemleri, bakanlığımızın mali destekleri hakkında bilgi verilmesi, metroloji ve standardizasyon işleri, piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri başlıca işlerimizdir diyebilirim.

Müdürlüğümüz faaliyetlerini detaylandıracak olursam; şu şekilde sıralamak mümkündür:
• Türkiye Sanayi Stratejisi Belgesi ve sektörel stratejilere yönelik olarak sanayiciler, kamu kurum/kuruluşları ve yerel yönetimler başta olmak üzere, kamuoyunda bilinç oluşturulması amacıyla, tanıtım ve işbirliği faaliyetlerini yürütmek,
• İlde, Bakanlığın görev ve sorumluluk alanları içerisindeki sanayiye yönelik teknoloji, araştırma, geliştirme, yenilikçilik, girişimcilik, verimlilik, ürün güvenliği, metroloji ve zorunlu standartlar ve diğer ilgili konularda düzenlenen fuar, kongre, seminer, toplantı ve benzeri etkinliklere katılmak, izlemek, gerektiğinde sonuçlarını görüş ve önerileri ile birlikte Bakanlığa bildirmek,
• İldeki yarım kalmış veya tamamlandığı halde üretim yapmayan sanayi yatırımlarını tespit etmek ve önerilerini Bakanlığa bildirmek,
• İlin sanayisini geliştirmeye yönelik olarak; kamu kurum ve kuruluşları, yerel yönetimler, bölgesel kalkınma idareleri, kalkınma ajansları, üniversiteler ve ilgili taraflarla işbirliği içerisinde, ilin sanayi sorunlarının ve çözüm önerilerinin de içinde yer aldığı “İl Sanayi Durum Raporu”nu hazırlamak,
• İlin sanayide çalışan işgücünü tespit etmek, sanayinin nitelikli işgücü ihtiyacını belirlemek, sanayicinin ihtiyacına göre nitelikli işgücünün yetiştirilmesi için İl İstihdam ve Mesleki Eğitim Kurulu ile işbirliği yapmak, gerektiğinde Kurulun faaliyetleri hakkında görüş ve önerilerini Bakanlığa bildirmek,
• Sanayi ürünleri, yasal metroloji kapsamındaki ölçü ve ölçü aletleri ile hazır ambalajlı mamullere ilişkin teknik düzenlemelere yönelik olarak sanayiciler, kamu kurum/kuruluşları ve yerel yönetimler başta olmak üzere kamuoyunda bilinç oluşturulması amacıyla tanıtım ve işbirliği faaliyetlerini yürütmek,
• İlgili teknik düzenlemelere ilişkin olarak Bakanlıkça yapılan yetkilendirme çerçevesinde yeterlilik belgesi vermek, vize etmek ve bu kapsamda denetim yapmak,
• 1957 tarihli ve 6948 sayılı Sanayi Sicil Kanunu gereği, kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilere ait sanayi kuruluşlarını sanayi siciline kayıt etmek, sanayi sicil belgesi düzenlemek, işletmelerin bir önceki yılla ilgili faaliyetlerinin yer aldığı yıllık işletme cetvellerini almak, veri girişini sağlamak ve denetimler yapmak, yükümlülüklerini zamanında yerine getirmeyenler hakkında idari para cezası uygulanması işlemlerini yapmak, sanayi sicil işlemleri ile ilgili Bakanlığa bilgi vermek,
• İlin sanayi, bilim, teknoloji, verimlilik, temiz üretim ve diğer alanlardaki araştırma, geliştirme, yenilikçilik ve girişimcilik potansiyeliyle politikalarının belirlenmesi amacıyla sanayi kuruluşları, üniversiteler, araştırma merkezleri ve enstitüler, sivil toplum kuruluşları ve benzeri kurum, kuruluşlar ile işbirliği içerisinde çalışmalar yapmak, Bakanlıkça gerekli görülmesi halinde Ar-Ge destek programları kapsamında yürütülen projeleri izlemek, görüş ve önerilerini Bakanlığa bildirmek,
• Teknoloji geliştirme bölgeleri ile ilgili olarak Bakanlık tarafından verilen görevleri yapmak,
Bakanlıkça kredi desteğinden yararlandırılacak sanayi siteleri ile ilgili Bakanlık tarafından verilen görevleri yapmak,
• Organize sanayi bölgelerinin tüzel kişilik kazanmasından ve endüstri bölgelerinin ilanından önce yürütülecek çalışmalarda Bakanlıkça verilen görevleri yapmak, bu çerçevede ilgili kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyonu sağlamak, yatırımları organize sanayi bölgelerine, endüstri bölgelerine yönlendirmek, bu konuda gerekli tedbirleri almak, sanayi alanlarının belirlenmesi ile ilgili olarak çevre düzeni planı ve alt ölçekli planların hazırlanmasında görüş bildirmek,
• Bakanlığın sorumluluğunda bulunan sanayi ürünlerinin gümrüklerde mevzuata uygunluk kontrollerini yapmak ve uygunsuzluk halinde gerekli tedbirlerin uygulanmasını sağlamak,
• Piyasa gözetimi ve denetimine ilişkin bilgileri Bakanlık Piyasa Gözetimi ve Denetimi Veri tabanına girmek, il düzeyinde piyasa gözetimi ve denetimi sonuçlarına ilişkin analizler ve değerlendirmeler yapmak ve Bakanlığa bildirmek,
• Verimlilik, temiz üretim ve ilgili konularda Bakanlık tarafından yapılacak araştırmalarda ve ilgili göstergelerin oluşturulması çalışmalarında kullanılmak üzere talep edildiğinde ile ait bilgi ve verileri temin etmek ve Bakanlığa iletmek,
• Bakanlığın ilde verimliliği ve çevresel performansı artırmak amacıyla düzenleyeceği eğitim, bilinçlendirme ve danışmanlık programları ile projelerin uygulanma sürecinde gerekli işbirliği, koordinasyon ve veri temini çalışmalarını yürütmek,
• Bakanlık tarafından talep edildiğinde, ilde bulunan kamu kurumları ile özel sektör işletmelerinin verimlilik sorunlarını ve bunların giderilmesi için ihtiyaç duydukları hizmetleri araştırmak ve Bakanlığa bilgi vermek,
• Bakanlığın, verimliliği artırmaya ve temiz üretim uygulamalarını yaygınlaştırmaya yönelik program ve projeleri kapsamında; üniversiteler, diğer bilimsel kuruluşlar, ilgili kamu kurumları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, organize sanayi bölgeleri, teknoloji geliştirme bölgeleri ve ilgili sivil toplum kuruluşları arasında işbirliği ağlarının oluşturulmasına yönelik çalışmalar yürütme ve gerekli koordinasyonu sağlamak,
• İl müdürlüğünün görev ve faaliyet alanlarına giren konularda, Bakanlıkça görev verilmesi halinde, uluslararası kuruluşlar, Avrupa Birliği ve yabancı ülkelerle yürütülen projelerin ve programların koordinasyonunu sağlamak.

Bilim ve teknoloji yönünde il bazında çalışmalarınız neler?

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nın 635 sayılı kanun hükmünde kararname ile Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına dönüşmesi ile bilim ve teknoloji boyutu çok önemli bir faaliyet alanı olarak ortaya çıkmıştır. TÜBİTAK bu kararname ile ilgili kuruluşumuz haline gelmiştir. Dahası bilim ve teknoloji genel müdürlüğü ihdas edilmiştir. Taşra yönetmeliğimiz ile il müdürlüklerinde bilim ve teknoloji şube müdürlükleri de bu yapıya paralel olarak kurulmuştur. Bu sahada bakanlığımızın mali destek programlarını kamuoyuna, ilgili paydaşlara tanıtmanın öncelikli işimiz olduğunu biliyoruz. Eyleme dönük tarafıyla bu alanda yaptığımız önemli bir iş ise üniversite-sanayi işbirliğine yönelik olarak “proje pazarları” oluşturmaktır. Bu pazarlarda sektörleri ilgili akademisyenler ile eşleştirdikten sonra buluşturuyoruz. Bu sayede somut projeler geliştirme yolunda il müdürlükleri “KATALİZÖR” görevi üstlenmişe benziyor.

Ülkemizde bilim ve teknolojinin gelişmesi için neler yapılmalı?

Ülkemizde son on yılda bilim, teknoloji ve yenilik kapasitesini artırmaya yönelik politikalar çerçevesinde, Ar-Ge’ye ayrılan kaynak miktarının ve bilim insanı sayısı ile özel sektörün Ar-Ge faaliyetlerinin, harcamasının ve araştırmacı istihdamının artmış olduğunu müşahede ediyoruz. Bu hükmümüzün somut göstergesi olarak; Ar-Ge harcamalarının GSYH’ya oranının, 2003 yılındaki yüzde 0,48 seviyesinden 2011 yılı itibarıyla yüzde 0,86’ya yükselmiş olduğunu gösterebiliriz. Ancak bu rakamların 2023 hedef ve vizyonu olan ülkemiz için yeterli olmadığını biliyoruz. Zira, bu rakam, AB ortalaması yüzde 1,9 seviyesinin ve Dokuzuncu Kalkınma Planında yer alan yüzde 2 hedefimizin altında kalmıştır.
Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu kararlarında belirlenen öncelikli teknoloji alanları başta olmak üzere, kamu kurumları ve üniversitelerde araştırma altyapıları oluşturulması amacıyla yaklaşık 2,4 milyar TL kaynak harcanmıştır. Halen faaliyete geçmiş 108, kurulumu devam eden 65 tematik ileri araştırma merkezi projesi bulunmaktadır. Bu merkezler ağırlıklı olarak biyoteknoloji dâhil yaşam bilimleri, malzeme, havacılık ve uzay, bilgi ve iletişim, savunma teknolojileri ile nanoteknoloji alanlarındadır. Öte yandan, üniversitelerin araştırma kapasitesini geliştirmek üzere 20 üniversitede merkezi araştırma laboratuvarı tamamlanmış, 62’sinde ise devam etmektedir. Bu merkezleri diğer kamu üniversitelerinde de kurmak üzere hazırlık çalışmaları yürütülmektedir. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinin sayısı ile bu bölgelerde yürütülen projeler ve araştırmacı istihdamının yanı sıra başta TÜBİTAK olmak üzere ilgili kamu kurumları tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik destek programlarının sayısı, kaynak miktarı artmış ve destekler büyük ölçüde öncelikli alanlara yönlendirilmiştir.

Sonuç itibarıyla kaydedilen bu gelişmelere rağmen Ar-Ge ve yenilik için ayrılan kaynakların hem miktarının hem de istenilen faydaya dönüşmek üzere etkinliğinin artırılması ihtiyacı devam etmektedir. Özellikle teknolojik ürün üretme sürecinin ticarileştirme aşamasının güçlendirilmesi, teknoloji transferine yönelik ara yüzlerin oluşturulması, yenilikçi girişimciliğin geliştirilmesi, kamu alımlarının yerli teknolojilerin geliştirilmesini destekler yapıya kavuşturulması, üretim süreçlerinde verimliliği artıran ve sürdürülebilir üretimi destekleyen teknolojilerin geliştirilmesi, imalat sanayi üretiminde ve ihracat içinde yüksek teknoloji sektörlerinin payının artırılması ihtiyacı önemini korumaktadır.

Son olarak bir teknoloji firması olan AKINSOFT’la ilgili neler söylemek istersiniz?

Konya merkezli AKINSOFT firmasının bilişim sektöründe önemli bir ağırlığının olduğunu ve gelecekte çok daha güzel işler yaparak ülkemizin refahına katkı sağlayacağını düşünüyorum.

Benzer Yazılar